FATHER JOHN MISTY – THE X-PANDED UNIVERSE
Zes minuten waarin Josh Tillman zelfs God in een stripboek krijgt
★★★★½ – 9/10
Father John Misty heeft weer een nieuw liedje.
Dat betekent meestal dat je eerst drie keer moet luisteren, daarna de tekst moet lezen en vervolgens ontdekt dat Josh Tillman ondertussen God, Hollywood, de mensheid en waarschijnlijk jou persoonlijk belachelijk heeft gemaakt.
The X-panded Universe is daarop geen uitzondering.
De single verscheen op 29 september en is alweer zijn derde nieuwe nummer van 2026, na The Old Law en The Payoff. Tillman schreef het nummer zelf; Drew Erickson verzorgde het arrangement en produceerde samen met Tillman. Sub Pop Records
En wat een arrangement.
Het nummer begint bijna voorzichtig. Een minimale begeleiding, piano, een kale beat en die fantastische stem van Tillman.
Want laten we dat niet vergeten:
Father John Misty kan gruwelijk goed zingen.
Die warme bariton heeft iets klassieks. Alsof een crooner uit 1972 per ongeluk wakker is geworden in 2026, even op internet heeft gekeken en onmiddellijk besloot daar een sarcastisch lied van zes minuten over te schrijven.
Langzaam groeit The X-panded Universe.
Strijkers komen binnen. Het arrangement wordt breder. De aanvankelijk kleine singer-songwritercompositie verandert steeds meer in een prachtige, bijna filmische orkestrale popsong. NME
En ondertussen vertelt Tillman een compleet krankzinnig verhaal.
Een orakel. Een geheimzinnige vrouw. Bovennatuurlijke krachten. Engelen. Alternatieve tijdlijnen. Een soort superheldenuniversum waarin religie en moderne massacultuur vrolijk door elkaar worden gegooid.
Pitchfork hoorde er zelfs een verwijzing naar het moderne Marvel-universum in. Dat lijkt mij bepaald niet vergezocht: Tillman gebruikt expliciet het idee van een ‘expanded universe’, crossovers, helden en schurken. Pitchfork
Typisch Father John Misty.
Bij een andere artiest zou ik na twee minuten denken:
Jongen, doe eens normaal.
Bij Tillman wil ik weten hoe het afloopt.
En dan komt die steeds terugkerende gedachte dat uiteindelijk iedereen gered wordt.
Plotseling krijgt alle ironie iets ontroerends.
Dat is precies waarom ik Father John Misty zo goed vind. Achter al zijn cynisme zit bijna altijd een romanticus verstopt. Hij doet alsof de mensheid één grote mislukte grap is, maar ondertussen blijft hij hopen dat het misschien toch nog goed komt.
Muzikaal hoor ik hier opnieuw iets van Harry Nilsson, Randy Newman en Scott Walker. Klassieke Amerikaanse songwriting, maar dan geschreven door iemand die inmiddels weet wat een algoritme is.
Mijn kritiek?
Jawel.
Zes minuten is lang.
Tillman propt bovendien zoveel tekst, personages en ideeën in één nummer dat je bij de eerste luisterbeurt gemakkelijk de draad kwijtraakt. Dit is bepaald geen liedje dat tijdens het aardappelschillen onmiddellijk zijn geheimen prijsgeeft.
Maar juist daarom groeit het.
De eerste keer vond ik het mooi.
De tweede keer interessanter.
En bij de derde keer begon ik te denken:
verdorie, dit is heel erg goed.
Geen 10.
Daarvoor wil ik uiteindelijk nog iets meer emotionele verwoesting.
Maar 9/10?
Absoluut.
DE ALTERNATIEVE MUZIEKMAN
★★★★½ – 9/10
Stem: ★★★★★
Arrangement: ★★★★★
Tekst: ★★★★½
Melodie: ★★★★½
Toegankelijkheid: ★★★½☆
Plus: prachtige orkestratie, geweldige zang en een tekst waarin na iedere luisterbeurt iets nieuws opduikt.
Min: zes minuten en tekstueel behoorlijk vol; even snel tussendoor luisteren heeft weinig zin.
Voor liefhebbers van: Scott Walker, Harry Nilsson, Randy Newman en uiteraard Father John Misty.
INDIE TOP 20-potentie: ★★★★★
Eindoordeel: The X-panded Universe begint klein en eindigt als een complete kosmos. Josh Tillman schrijft een superheldenverhaal over God, redding en de menselijke puinhoop — en maakt er ondertussen ook nog een prachtig liedje van. 9/10.
De single is officieel uitgebracht door Sub Pop; op Father John Misty's officiële website staat ook de officiële audio.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten